Aan allen
VW, p.116-118

p.116

TSa:       <AAN ALLEN...>>aan allen...> [- gecentreerd]

D1:       <aan allen...>>AAN ALLEN...> [+ gecentreerd]

D1b:       [hoofdstuk AAN ALLEN... wordt geschrapt, behalve de cursieve passages]

D2:       <AAN ALLEN...>>Oorlogsjeugd> [- gecentreerd]

 

TSa:       <- Aan allen...> [- X] wier jeugd is opengeblomd tusschen die <twee>>2> oorlogen in,

D1:       <w>>W>ier jeugd is opengeblomd tusschen die 2 oorlogen in,

D1a:     Wier jeugd is open<geblomd>>gebloeid> tusschen die 2 oorlogen in,

D2:       <Wier>>Onze> jeugd is opengebloeid tuss<-ch>en <- die> <2>>twee> oorlogen in,

 

TSa:       en die gedweept hebben met <R. Rolland>>r. rolland>, het geweten van <E>>e>uropa, en die <Nooit Meer Oorlog>>nooit-meer-oorlog> geschreeuwd hebben 's avonds in de stoeten,

D1a:     en die gedweept hebben met r. rolland, het geweten van europa, en die nooit-meer-oorlog <geschreeuwd hebben>> hebben geschreeuwd> 's avonds in de <stoeten>>optocht­en>,

D2:      en <die gedweept hebben>>we hebben gedweept> met <r. rolland>>Romain Rolland>, het geweten van <e>>E>uropa, en <die>>we hebben> nooit-meer-oorlog <- hebben> geschreeuwd 's avonds in de optochten <- ,>

 

TSa:    en op hun kamer wel een houtsnede zullen gehad hebben uit <M>>m>asereel's <vijf en twintig>>25> images de <la>>[xx]> passion d'un <H>>h>omme < - >> ( > liefst den jongen

TSb:   en op hun kamer wel een houtsnede zullen gehad hebben uit masereel's 25 images de <[xx]>>la> passion d'un homme (liefst den jongen

D1a:    en op hun kamer<+tje> <- wel> een houtsnede <zullen gehad hebben>>tegen de muur [xxxx]> [?] uit masereel's <+ ">25 images de la passion d'un homme<+ "> (liefst <den jongen>>de knaap>

D2:      en <+ hadden> op <hun>>ons> kamertje een houtsnede <+ van Masereel> <tegen>>aan> de muur <[xxxx]>>geprikt> <- uit masereel's "25 images de la passion d'un homme"> (liefst de knaap

 

D2:     op de<-n> rug gebonden tegen de<-n> muur <staat>>gaat neergeschoten worden><+ ,> en die

 

TSa:       kijkt naar iets dat <M>>m>asereel er niet bijgesneden heeft < - >> ) >

D2:       kijkt naar iets dat <m>>M>asereel er niet bijgesneden heeft)

 

TSa:     en die den plankenvloer van de cinema stukgetrappeld hebben dien keer dat men <K>>k>ameradschaft van <P>>p>abst speelde < - >> ( > o als

D1a:    en die den plankenvloer van de cinema <stukgetrappeld hebben>>stuktrappelde> dien keer <dat>>toen> men kameradschaft van pabst speelde (o als

D2:      en <die den plankenvloer van de cinema stuktrappelde>>in de bioskoop hebben we de plankenvloer bijna stukgetrappeld> <- dien keer> toen men <k>>K>a­meradschaft van <p>>P>abst speelde (o als

 

TSa:     omverliep dat onder den grond de <D>>d>uitsche en de <F>>f>ransche mijnwerkers scheidde, lijk men elkander ter hulp snelde, dan hebt gij misschien in uw enthousiasme op het hoofd getrommeld van het meisje <vóór>>vòòr> u, die het niet voelde lijk zij op het hoofd trommelde van den jongen <vóór>>vòòr> haar < - >> ) > en die van hun jeugd zeggen

D1a:     om<-ver>liep dat onder den grond de duitsche en de fransche mijnwerkers scheidde, <lijk men>>[xxxx] zij> elkander ter hulp snelde<+n> <,>>)> <- dan hebt gij misschien in uw enthousiasme op het hoofd getrommeld van het meisje vòòr u, die het niet voelde lijk zij op het hoofd trommelde van den jongen vòòr haar)> en die van hun jeugd zeggen

D2:       omliep <+ ,> dat onder de<-n> grond de <duitsche>>Duitse> en de <fransche>>Franse> mijnwerkers scheidde, <[xxxx]>>terwijl> zij elkander ter hulp snelden<+ !>) en <- die> van <hun>>onze> jeugd <zeggen>>hebben we gezegd>

 

TSa:    die er ooit geweest is, waarin zij volkomen gelijk hebben want <«>>"> mijn kind schoon kind <»>>"> maar... [X] gij allen... [X] die den moed had<-t> om tot die jeugd-van-gisteren te behooren

D1:     die er ooit geweest is, waarin zij volkomen gelijk hebben want "mijn kind schoon kind" maar... [X] <g>>G>ij allen... [X] <d>>D>ie den moed had om tot die jeugd-van-gisteren te behooren

D1a:    die er ooit geweest is, <- waarin zij volkomen gelijk hebben> want "mijn kind schoon kind" maar... [X] Gij allen... [- X] Die den moed had om tot die jeugd-van-gisteren te behooren

D2:     die er ooit geweest is <- , want "mijn kind schoon kind" maar>... [X] <Gij allen... Die den moed had>>Maar omdat we de moed hadden> <- om> tot die jeugd-van-gisteren te beho<-o>ren

 

TSa:    moet ook den moed hebben om tot de jeugd-van-vandaag te behooren, die opengeblomd is binst dezen laatsten oorlog, en waarvan de jongens romantisch doen - uit <k>>c>ontrast - omdat de werkelijkheid werkelijk niet langer te dragen is, en waarvan de meisjes sigaretten smo<o=r>en en tegen de jongens zeggen dat ze

D1a:     moet ook den moed hebben om tot de jeugd<- -van-vandaag> te behooren, die <opengeblomd is>>openbloeide> binst deze<-n> <- laatsten> oorlog, en <- waarvan de jongens romantisch doen - uit contrast - omdat de werkelijkheid werkelijk niet langer te dragen is, en waarvan> de meisjes <+ roken de ene> sigaret<-ten> <- smoren> <+ na de ander> en tegen de jongens zeggen dat ze

D2:       moet<+en> ook de<-n> moed hebben <- om> tot de jeugd te beho<-o>ren <- ,> die <openbloeide>>opengebloeid is> binst deze <+ laatste> oorlog < , >> . > <- en> <d>>D>e meisjes roken de ene sigaret na de ander<+e> <+ en drinken whisky> en <+ zeggen> <tegen>>tot> de jongens <- zeggen> dat <ze>>zij>

 

TSa:    naar een <T>>t>ommy en die opgeschoten beenen hebben met een ietsje te dikke knieën, en die een te lange <swing-vest>>swingvest> dragen en een te korte broek en witte kousen en die al <vier>>4> jaar rantsoenbrood eten en de bommen hebben hooren vallen

D1a:   naar een tommy <+ ,> <en die>>en de jongens> <+ hebben> opgeschoten beenen <- hebben> met een ietsje te dikke knieën, en <- die een te> <lange swingvest dragen>>dragen lange swingvest> en een te korte broek en witte kousen en die al 4 jaar rantsoenbrood eten<+ .> <en>>Zij hebben> de bommen hebben hooren vallen

D2:     naar een <t>>T>ommy, en de jongens hebben opgeschoten be<-e>nen met een ietsje te dikke knieën <- ,> en dragen <+ een te> lange swingvest en een te korte broek <en witte kousen>>met smalle pijpen> en <- die> <+ aten> al <4>>vier> jaar rantsoenbrood <- eten>. Zij hebben de bommen <- hebben> ho<-o>ren vallen

 

TSa:    en over dooden spreken lijk over afgevallen blaren en die swingen <- ,> swingen <->>(> <Justineken>>justinetje> is op <vijf>>5> stappen <de heele>>heel de> zaal rond

D1a:   en over dooden spreken lijk over afgevallen blaren en <- die> swingen swingen <+ .> <(>>-> <justinetje>>Justine>[?] is op 5 stappen heel de zaal rond

D2:     en <+ spreken> over do<-o>den <- spreken> <lijk>>als> over afgevallen blaren en swingen swingen. <- -> <Justine>>Mientje> is op <5>>vijf> stappen <heel de zaal>>de hele dansvloer> rond

 

p.116-117

TSa:    de beenen naar <- ,> jong en schoon <- ,> alhoewel ze opgegroeid is al aanschuivend voor schlamm en haring in zon regen en wind <->>)> en die verdomd goed weten

D1a:     de beenen naar <+ ,> jong en <schoon>>mooi> <+ ,> alhoewel ze opgegroeid is al aanschuivend voor <schlamm>>kolenafval> en haring <+ ,> in zon regen en wind) <+ .> <en>>O zij> die verdomd goed weten

D2:       de be<-e>nen naar, jong en mooi, alhoewel ze opgegroeid is al aanschuivend voor kolenafval en haring, in zon regen en wind <- )>. O zij <+ weten> die verdomd goed <- weten>

 

p.117

TSa:    voor elkander doen, en die in de cremerie zitten waar geen creme is maar gewoon ijsconsum<ptie>>pie[?]>,

TSb:    voor elkander doen, en die in de cremerie zitten waar geen creme is maar gewoon ijsconsum<pie[?]>>ptie>,

D2:      voor <elkander>>elkaar> doen, en <- die> <+ zitten> in de cremerie <- zitten> waar geen <creme>>ijsroom> <+ meer> is maar gewoon ijsconsumptie,

 

TSa:    en die naar de cinema gaan waar men niet meer <P>>p>abst of <E>>e>isenstein of <R>>r>uttmann of <King Vidor>>king vidor> of <C>>c>haplin speelt

D1a:   en die naar de cinema gaan waar men niet meer pabst of eisenstein of <- ruttmann of king> vidor <- of chaplin> speelt

D2:     en <- die> <+ gaan> naar de <cinema>>bioskoop> <- gaan> waar men niet meer <p>>P>abst of <e>>E>isenstein <- of vidor> speelt

 

TSa:    baron von <M>>m>unchhausen en <De Gouden Stad Gansch In Natuurlijke Kleuren>>de gouden stad gansch in natuurlijke kleuren>, en die dat ongelooflijk schoon vinden -

D1a:    <+ de Duitse> baron von munchhausen en <- de gouden stad> gansch in natuurlijke <+ [xxx]> kleuren, en die dat ongelooflijk schoon vinden -

D2:      de Duitse baron von <m>>M>unchhausen <+ ,> <- en> gans<-ch> in natuurlijke <[xxx]>>u.f.a.-> kleuren, en <die>>ze vinden> dat ongelooflijk <schoon>>mooi> <- vinden> -

 

TSa:   swing schoon en ze vinden die <D>>d>uitsche filmen schoon waarin men walst en de swing als iets barbaarsch brandmerkt, en ze dansen op cowboy-song-fonoplaten die iemand nog heeft kunnen redden, en via-<M>>m>ala-van-hoe-heet-hij-ook-weer vinden ze een <M>>m>eester-werk <- ,> en <Wetenschap Vernietigt Monopolie's>>wetenschap-vernietigt-monopolies> is het laatste woord dat er kan gezegd worden < - >>(> want ze denken nooit over iets na,

D1a:    swing schoon en ze vinden die duitsche filmen schoon waarin men walst en de swing als iets barbaarsch brandmerkt, en <- ze dansen op cowboy-song-fonoplaten die iemand nog heeft kunnen redden, en via-mala-van-hoe-heet-hij-ook-weer vinden ze een meesterwerk en wetenschap-vernietigt-monopolies is het laatste woord dat er kan gezegd worden> <- (> want ze denken nooit over iets na,

D2:      swing <schoon>>mooi> en ze vinden die <duitsche filmen>>Duitse films> <schoon>>mooi> waarin men walst en de swing als iets barbaars<-ch> <brandmerkt>>voorstelt> <,>> - > <- en> want ze denken nooit <- over iets> na,

 

D1a:     ze aanvaarden alles wat <- men> hun geeft <+ [xx xxxx]>,

D2:       ze aanvaarden alles wat <hun geeft [xx xxxx]>>ze krijgen>,

 

D1a:     maar ze blijven dapper zitten als er op het scherm van de cinema roode letters beginnen te dansen<+ :> « alarm » <...>>.> het is alarm <+ ,>

D2:       maar <- ze> blijven dapper zitten als <- er> op het <+ witte> scherm <- van de cinema> ro<-o>de letters beginnen te dansen : <« alarm ».>>alarm!> <h>>H>et is alarm,

 

TSa:    tot <hun buurman>>het meisje naast hen> <+ ,> net of die het ook niet gelezen heeft < ... >> ) > maar ge moet hun niet zeggen dat deze film geen copie heeft aan de filmen van <vóór>>vòòr> den oorlog, o <De Menigte>>de menigte> en o <De Doos Van Pandora>>de doos van pandora> en o <De Havens Van New-York>>de havens van new-york> en <De Jacht Naar Het Goud>>de jacht naar het goud> <- en Therese Raquin>, het zal niet helpen want <- als er toevallig een Fransche film komt die toch « iets » is dan vragen ze u op wat dat nu trekt? Het is iets dat wij alle dagen zien in het werkelijk leven,> <zeggen ze>>ge zult hen> met een grondelooze verachting <+ hooren zeggen> <+ dat het iets is dat ze alle dagen zien in het werkelijke leven> <- , en ge ziet hen denken « wat zal het dan voor iets zijn als ze o De Doos van Pandora spelen ?»>... [X] gij allen...
[X] die tot de jeugd-van-vandaag wilt behooren

D1:    tot het meisje naast hen, net of die het ook niet gelezen heeft) maar ge moet hun niet zeggen dat deze film geen copie heeft aan de filmen van vòòr den oorlog, o de menigte en o de doos van pandora en o de havens van new-york en de jacht naar het goud, het zal niet helpen want ge zult hen met een grondelooze verachting hooren zeggen dat het iets is dat ze alle dagen zien in het werkelijke leven...
[X] gij allen...
[X] <d>>D>ie tot de jeugd-van-vandaag wilt behooren

D1a:   tot het meisje naast hen, net of die het ook niet gelezen heeft) <- maar ge moet hun niet zeggen dat deze film> geen copie <heeft aan>>vergeleken kan worden> [?] de filmen van vòòr den oorlog, <+ -> o de menigte en o de doos van pandora en o de havens van new-york ende jacht naar het goud, het zal niet helpen want zult ge hen met een grondelooze verachting hooren zeggen dat het iets is <- dat ze alle dagen zien in het werkelijke leven...>
[X] <g>>G>ij allen... [- X] Die tot de jeugd-van-<vandaag>>den oorlog> wilt
behooren,

D1b:   tot het meisje naast hen, net of die het ook niet gelezen heeft) <- maar ge moet hun niet zeggen dat deze film geen copie vergeleken kan worden de filmen van vòòr den oorlog, - o de menigte en o de doos van pandora en o de havens van new-york ende jacht naar het goud, het zal niet helpen want zult ge hen met een grondelooze verachting hooren zeggen dat het iets is>
[X] <g>>G>ij allen... Die tot de jeugd-van-<vandaag>>den oorlog> wilt
behooren,

D2:       tot het meisje naast <hen>>zich>, net of die het <ook niet>>niet eveneens> <gelezen heeft>>heeft gelezen> <)>>.>
[X]
<Gij allen...Die>>Maar als gij> tot <de jeugd-van den oorlog>>deze jeugd> wilt beho<-o>ren <- ,>

 

TSa:    ik moet er u voor waarschuwen dat zij een beetje te zakelijk is <+ in sommige dingen zoodat zij in ander dingen een hoeveelheid romantiek koopen moet maar niet zal nalaten van te vragen hoeveel kost het mij? <- ,> en <+ dat zij> de dingen waar gij in uw jeugd van gedroomd hebt belachelijk vindt; en dat gij u niet te gauw in een hoekje terugtrekken moet, want de hardste strijd in het leven is de strijd om niet bitter te moeten worden.

D1a:  ik moet er u voor waarschuwen dat zij een beetje te zakelijk is in sommige dingen <+ ,> zoodat zij in ander dingen een hoeveelheid romantiek koopen moet maar niet zal nalaten <- van> te vragen <+ :> hoeveel kost het mij? <e>>E>n dat zij de dingen waar <gij>>we> in <uw>>onze> jeugd van <gedroomd hebt>>droomde> belachelijk <vindt>>vinden> <;>>?> <en dat gij u niet>>[?]> te gauw in een hoekje terugtrekken moet, want de hardste strijd in het leven is de strijd om niet bitter te moeten worden.

D2:     <ik moet er u>>moet ik u er> voor waarschuwen dat zij <een beetje>>wat> te zakelijk is in sommige <dingen>>zaken> < , >> . > <zoodat zij in ander dingen een hoeveelheid romantiek koopen moet>>Zij kan niet leven zonder wat romantiek> maar <niet zal>>zal niet> nalaten te vragen: hoeveel kost <- het> mij <+ dat beetje romantiek>? En <- dat zij> de <dingen>>zaken> waar <we>>wij> in onze jeugd van <droomde>>gedroomd hebben> <+ vindt zij> belachelijk <- vinden>? <[?]>>Doch hierom hoeven wij ons nog niet> <- te gauw> in een hoekje <terugtrekken moet>>terug te trekken> < , >> - > want de hardste strijd in het leven is <+ immers> de strijd om niet bitter te moeten worden.

 

ZP:       [tekstdeel ontbreekt]

TSa:     [romein, volgende pagina]

TSb:     [handschrift zetter:] geen nwe bldz

D1:       [cursief]

 

D1:       [1 witregel]

D2:       [2 witregels]

 

D2:     <e>>E>n daar stopt een camion met <duitsche>>Duitse> krijgsgevangenen en <iedereen>>elkeen>

 

D2:     vlees<-ch> dat <b>>B>elgië aan <a>>A>merika duur zal <moeten betalen>>hoeven te betalen> - en al deze<+n> die in <duitschland>>Duitsland> gewerkt hebben spreken er <duitsch>>Duits> <tegen>>mee> <+ ,> om te laten zien dat ze ... ja <+ ,> dat ze wat? -

 

p.117-118

D2:     hadden <+ het> daar op die<-n> camion <kou en honger>>zo koud en zo hongerig> <+ ,> zegt men < - >> . > <e>>E>n er stond een <b>>B>elgisch soldaatje bij om hen te bewaken, en die kreeg niets < - >> , > die had dus geen kou of geen honger < - >> . > <e>>E>n als ze ho<-o>ren zeggen

 

p.118

D2:     minder boter <+ gaat zijn> <of>>en> geen chokolade <- is> <+ ,> dan <zegt de eene>>zeggen ze verontwaardigd>: <- dat is onze schoone regeering van socialisten en communisten - en dan zegt de andere:> dat zijn <- godomme> die <+ smerige> <a>>A>merikanen die al <ons eten AAN DE DUITSCHERS GEVEN>>ONS eten aan de Duitsers geven> <+ .>

 

D2:     en dat het <precies>>net> is of iedereen staat naar iets te wachten <+ ,> zegt mijn <schoonbroer>> zwager> <+ -> die nog nooit wat anders <gedaan heeft>>deed> dan staan wachten <+ naar iets> <+ .>