Iemand uit buchenwald
VW, p.102-104

p.102

TSa:     <IEMAND UIT BUCHENWALD>>iemand uit buchenwald> [- gecentreerd]

D1:       <iemand uit buchenwald>>IEMAND UIT BUCHENWALD> [+ gecentreeerd]

D2:       <IEMAND UIT BUCHZENWALD>>Iemand uit Buchenwald> [- gecentreerd]

 

D1:       <d>>D>at was iemand die zijn haren gekamd had aan de klink van de deur

D1a:     Dat was iemand die <zijn>>de> haren gekamd had aan de <klink>>knop> van de deur

D2:       Dat was iemand die de haren <gekamd had>>kamde> aan de <knop van de deur>>deurknop>

 

TSa:     lijk <Gustave Aimard>>gustave aimard> door de prairies, met een bom in zijn beide handen en een klein <anti-tank-kanon>>antitankkanon> aan de heup en een broek die in reepen aan zijn beenen hing te fladderen. <T>>t>ot de <eerste>>Iste> terrorist

D1:       lijk gustave aimard door de prairies, met een bom in zijn beide handen en een klein antitankkanon aan de heup en een broek die in reepen aan zijn beenen hing te fladderen. <t>>T>ot de Iste terrorist

D1a:     <lijk>>zoals> <gustave aimard>>Winnetoe> door de prairies, met een bom in <- zijn> beide handen en <- een klein antitankkanon aan de heup en> een broek die in <reepen aan zijn>>flarden om de> beenen <hing te fladderen>>heen hing>. Tot de <Iste>>eerste> terrorist

D2:       <zoals>>als> <Winnetoe door de prairies,>>een anarchist> met een bom in <beide>>de> handen en een broek die in flarden om de be<-e>nen <- heen> hing. Tot de eerste terrorist

 

TSa:     binnenkwam en een meneer met een hoornen bril <->>(> bedoeld als camo<u>>e>flage <->>)>

D1a:     binnen<kwam>>stapte> en een meneer met een hoornen bril (bedoeld als camo<e>>u>flage)

D2:       binnenstapte en een meneer met een hoornen bril <- (bedoeld als camouflage)>

 

TSa:     zoodat mijn vrouw later zei "ge moet u ook <zooeens>>zoo eens> een das koopen"<-,> en met verdomme nog aan toe lakschoenen.

D2:       zo<-o>dat mijn vrouw later zei <">>:> ge moet u <ook>>óók> zo<-o> <- eens> een das ko<-o>pen <">>.> <e>>E>n <+ hij droeg> <- met> verdomme nog aan toe lakschoenen.

 

TSa:     <L>>l>akschoenen <-,> dacht ik met een <grondelooze>>grenzelooze> verach­ting. <H>>h>ij heete <de Lode>>andré>, maar dat was vaneigens zijn illegale naam <-,>

D1:       <l>>L>akschoenen dacht ik met een grenzelooze verachting. <h>>H>ij heete andré, maar dat was vaneigens zijn illegale naam

D1a:     Lakschoenen <+,> dacht ik met een grenzelooze verachting. Hij heete andré, maar dat was <vaneigens>>natuurlijk> <zijn>>de> illegale naam

D2:       <- Lakschoenen, dacht ik met een grenzelooze verachting.> Hij heete <a>>A>ndré, maar dat was natuurlijk de illegale naam

 

D2:       te brengen <,>>-> <- en> ik geloofde in het begin dat hij <+ hen> met zijn kle<-e>ren ook

 

TSa:     want lijk hij zich voorzichtekens neerzette en beleefd was en met o zulke zachte manieren een tas koffie dronk <-,> zou ik gezworen hebben dat het een meisje was.

D1a:     want <lijk>>zoals> hij zich <- voorzichtekens> neerzette <+ om de plooi in de broek te houden> en beleefd was en met o zulke <- zachte> <manieren>>handjes> een tas koffie dronk zou ik gezworen hebben dat het een meisje was.

D2:       want zoals hij zich neerzette om de plooi in <de>>zijn> broek te houden <- en beleefd was en met o zulke handjes een tas koffie dronk> <zou ik gezworen hebben dat het een meisje was>>leek hij meer een fat dan een terrorist>.

 

TSa:     zat ook bij ons en die zei hem dat ze godverdomme van <D>>d>uitschland <een>> I> put moesten maken, en <hij>>andré> trok zijn oogen ver open en zei dat hij het spijtig vond dat al die oude kerken en kasteelen <verwoest werden>>moesten verwoest worden>, en als ik

D1a:     zat <+ daar> ook <- bij ons> en die zei hem dat ze godverdomme van duitschland <I>>een> put moesten maken, en andré trok <zijn>>de> oogen <ver>>ontzet> open <+,> en zei dat hij het spijtig vond dat al die oude kerken en kasteelen moesten verwoest worden <,>>.> <e>>E>n als ik

D2:       zat daar ook <+,> en die zei hem dat ze <godverdomme>>g.v.d.> van <duitschland >>Duitsland> <een>>één> put moesten maken, en <a>>A>ndré trok de o<-o>gen ontzet open <-,> en zei <+:> dat hij het spijtig vond dat al die oude kerken en kaste<-e>len moesten verwoest worden. En als ik

 

D1a:     een hoop <oude>>ouwe> steenen waren, na den oorlog kunnen ze nieuwe kerken zetten,

D2:       een hoop ouwe ste<-e>nen waren, na de<-n> oorlog kunnen ze nieuwe kerken <zetten>>bouwen>,

 

D1a:     <juist, lijk>>ja, net zoals> ik gekeken had naar zijn lakschoenen.

D2:       ja, zoals ik <- gekeken had> naar zijn lakschoenen <+ had gekeken>.

 

TSa:     hoorde ik zeggen dat hij vooraleer onder te duiken <- ,> conservator <- of zoo> moest geweest zijn, of aan het prentencabinet, of enfin toch iets waar men hopeloos tegen het stof ligt te vechten.

D1a:     hoorde ik zeggen dat hij vooraleer onder te duiken conservator <moest geweest zijn>> was> <+ of zoiets>, <- of aan het prentencabinet,> of <- enfin> toch iets waar men hopeloos tegen het stof ligt te <vechten>>worstelen>.

D1b:     hoorde ik zeggen dat hij vooraleer onder te duiken conservator was <- of zoiets>, of toch iets waar men hopeloos tegen het stof ligt te worstelen.

D2:       hoorde ik zeggen <+,> dat hij vooraleer onder te duiken conservator was <+ geweest>, of toch iets waar men hopeloos tegen het stof <ligt te worstelen>>worstelt>.

 

D2:       dat hem <heelemaal>>helemáál> te<-e>kent:

 

TSa:     met een terroriste <uit Antwerpen>>van aan de haven>, en die toevallig een meisje was <- van aan de haven,> ge weet wel <- ,> waar <ze>>men> allerlei scheeve namen aan <geven>>geeft>, ik zie niet in waarom,

D1a:     met een terroriste <van aan de>>die aan de> haven <+ verbleef>, en die toevallig een meisje was <+-> ge weet wel <+,> waar men allerlei scheeve namen aan geeft, ik zie niet in waarom,

D2:       met een terroriste die aan de haven verbleef <-,> en die toevallig een meisje was <->> ,> ge weet wel <,>>-> <waar men allerlei scheeven namen aan geeft>>men geeft aan al die meisjes allerlei schuine namen> <-,> ik <zie>>weet> niet <- in> waarom,

 

D1:       en de ander is een dactylo en nog een ander is een hoer, en dat meisje zei van hem: o <de Lode>>andré>? <d>>D>at is een goei vriendin.

D1a:     en de ander is een dactylo en nog een ander is een hoer<+tje>, en dat meisje zei van hem: o andré? <D>>d>at is een goei<+e> vriendin.

D2:       en de ander <- is> een dactylo en <nog>>weer> een ander <- is> een hoertje <,>>-> en dat meisje zei van hem: o <a>>A>ndré? <dat>><die> is <+ iets als> een goeie vriendin.

 

p.102-103

TSa:     <E>>e>n <de Lode>>andré> deed ook dien bloedigen kruisweg van de <Gestapo bureelen>>gestapo-bureelen> naar <B>>b>reendonk en van <B>>b>reendonk naar <B>>b>uchenwald, <on>>en> daar in <B>>b>uchenwald kwam men hem NOG EENS halen - en als men u daar kwam halen mocht <ge>>men>

D1:       <e>>E>n andré deed ook dien bloedigen kruisweg van de gestapo-bureelen naar breendonk en van breendonk naar buchenwald, en daar in buchenwald kwam men hem NOG EENS halen - en als men u daar kwam halen mocht men

D1a:     [+ X] En andré deed ook dien bloedigen kruisweg van de gestapo-bureelen naar breendonk en van breendonk naar buchenwald, en daar in buchenwald kwam men hem NOG EENS halen - en als men u daar kwam halen mocht men

D2:       [X] En <a>>A>ndré deed ook die<-n> bloedige<-n> kruisweg van de <gestapo-bureelen>> gestapoburelen> naar <b>>B>reendonk en van <b>>B>reendonk naar <b>>B>uchenwald, en daar in <b>>B>uchenwald kwam men hem NOG EENS halen - en als men u daar kwam halen mocht men

 

p.103

D2:       <kruisk$en>>kruisje> over maken <->>.> <e>>E>n ze bonden hem de handen op de<-n> rug en brachten hem naar de galg <+,> waar... och <+,> ik zou <willen>>haast> zeggen waar zijn laatste das <al gereed>>reeds klaar> hing, maar het klinkt zo<-o>... zo<-o>...

 

D1:       <a>>A>ls ge er aan denkt dat honderden van onze beste menschen, met de handen op den rug gebonden, er zijn heengestapt...

D1a:     <Als>>vooral als> ge er aan denkt dat honderden van onze beste menschen, <+ -> met de handen op den rug gebonden <,>>-> er zijn heengestapt...

D2:       vooral als ge er aan denkt <dat>>hoe> honderden van onze beste mens<-ch>en <- ,-> met de handen op de<-n> rug gebonden <- -> er zijn heengestapt <...>>.>

 

D1a:     daar <+ klaar> stond waren de vliegers er almeteens <+,> en was het alerte <+,>

D2:       daar klaar stond waren de vliegers er almeteens, en was het <alerte>>alarm>,

 

TSa:     de barakken van de <SS-mannen>>s. s.> te bombardeeren, zoodat men wegliep en <de Lode>>andré> daar alleen liet staan,

VW:      de barakken van de [s. s.]]s.s.] te bombardeeren, zoodat men wegliep en andré daar alleen liet staan,

D2:       de barakken <van de s. s.>>der s.s.> te bombarde<-e>ren, zo<-o>dat men <weg­liep>>wegvluchtte> en <a>>A>ndré daar alleen liet staan,

 

TSa:     zocht men naar <den Lode>>andré> die weggeloopen was en <- die> zich onder de dooden een paspoort van een <F>>f>ranschman had gezocht en zijn paspoort in de plaats had gestoken. <De Lode>>andré> was dood. <De Lode>>andré> <- ,> die hier bij ons illegaal had geleefd, leefde ginder in <B>>b>uchenwald voor de <tweede>>2de> maal illegaal.

D1:       zocht men naar andré die weggeloopen was en zich onder de dooden een paspoort van een franschman had gezocht en zijn paspoort in de plaats had gestoken. <a>>André was dood <.>>,> andré die hier bij ons illegaal had geleefd, leefde ginder in buchenwald voor de 2de maal illegaal.

D2:       zocht men <+ tevergeefs> <- naar> <a>>A>ndré die <- weggeloopen was en> zich onder de do<-o>den <+ was gaan verbergen, hij had> <een paspoort>>de papie­ren> van een <+dode> <franschman>>Fransman> <- had> gezocht en zijn <paspoort>>papieren> <+ ervoor> in de plaats <had gestoken>>gebracht>. André was dood, <andré>>hij> <die>>had> hier bij ons illegaal <- had> geleefd <,>>en> leefde ginder in <b>>B>uchenwald voor de <2de>>tweede> maal illegaal.

 

D1a:     [+X] En nu komt hij terug,

 

D2:       en vraagt <- heel> beleefd

 

TSa:     en als ik hem vraag <- «> hoe hebt ge het ginder gehad? <- »> dan vertelt hij <natuurlijk>>eerst> dat wat het geweldigst aangegrepen heeft:

D1a:     en als ik hem vraag hoe <hebt ge het ginder gehad>>het daar was>? dan vertelt hij <eerst dat wat het geweldigst aangegrepen heeft>>iest wat hem ontzettend heeft aangegrepen>:

D2:       en als ik hem vraag hoe het <daar was>>hem gegaan is> <- ?> <- dan> vertelt hij iets <+ uit Buchenwald> <wat>>dat> hem ontzettend heeft aangegrepen:

 

TSa:     ik was met karwei belast en <- ...> weet ge wat ik doen moest? en hij

D1a:     <ik>>[?]> was met karwei belast en weet ge wat <ik>>[?]> doen moest? <e>>E>n hij

D1b:     <[?]>>ik> was met karwei belast en weet ge wat <[?]>>ik> doen moest? En hij

 

TSa:     zakken - <- « stront rapen » zegt hij,> <+ en> zoo stil dat hij het <naast>>haast> zelf niet hooren kan <+ zegt hij: de latrines uitscheppen>.

D1a:     zakken <- -> en zoo stil dat hij het haast zelf niet hooren kan zegt hij: de latrines uitscheppen.

D2:       zakken en zo<-o> stil dat hij het haast zelf niet ho<-o>ren kan zegt hij: <- de> latrines <uitscheppen>>leegscheppen>.

 

ZP:       [tekstdeel ontbreekt]

TSa:     [romein, volgende pagina]

TSb:     [handschrift zetter:] geen nwe bldz.

D1:       [cursief]

 

D2:       <f>>F>ilosofie van de<-n> kleine<-n> arme<-n> bedrogen man: och almeteens beschijt ge u en zijt ge <tòch>>tóch> dood <+ .>

 

D1a:     [alinea wordt geschrapt en bijgevolg verdwijnt ook de bijhorende voetnoot]

 

D2:       <e>>E>n de sergeant van de mijnendienst die met een te<-e>dere blonde <vrouw>>dame> <op>>in> de tram zit

 

D1a:     en haar overdondert met <te zeggen dat ze>>het verhaal, hoe ze mijnen [xxxxx] ontladen: ze leggen> een kabel aan de mijnen <- leggen> en dan van in een abri krak-krak - en hij komt met zijn draaiende vuist zòò -

D2:       en haar overdondert met het verhaal <- ,> hoe ze mijnen <[xxxxx]>>hebben te> ontladen: <ze>>we> leggen een kabel aan de mijnen en dan van in een abri <+,> krak-krak <->>.> <e>>E>n hij komt met zijn draaiende vuist <zòò>>zó> -

 

D1a:     en overal zijn er ruiten kapot haha <+!> <+ zegt hij,...> MAAR SOMS ZIJN ER RATE'S

D2:       <e>>E>n overal zijn er ruiten <kapot>>stuk> <!>>, > haha <+ ,> <- zegt hij,...> <MAAR SOMS ZIJN ER RATE'S>>MAAR SOMS ZIJN ER RATÉ'S> <+ .>

 

D1a:     - Wat is dat <+ ,> <+ een> raté's <->>?>

D2:       - Wat is dat, een <raté's>>raté> ?

 

D1a:     <+ -> wel die niet <+ [xxx xx]> ontploffen en <dan>>die we> moeten <- wij die> uitzoeken <->>.> en hij komt met zijn duim en zijn vingers zò<-ò>, <lijk>>gelijk> een heel klein klein hartje dat <geweldig>>[xxxx]> klopt <->>.> <e>>E>n de teedere blonde vrouw begint te kirren van genoegen

D2:       - <w>>W>el <+ ,> die niet <- [xxx xx]> ontploffen en die we <+ dan> moeten uitzoeken. <e>>E>n hij komt met zijn duim en <- zijn> vingers <zò>>zó> <,>> :> <- gelijk> een heel klein <- klein> hartje dat <[xxxx]>bang> klopt. En de te<-e>dere blonde <vrouw>>dame> begint te kirren van genoegen <+ .>